Nederlands   This page is only available in Dutch
 1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11 

dommekracht / jack

ALEX DEN OUDEN
EINDHOVEN - NEDERLAND

 1024×768
   (min.)
Oude techniek en werktuigbouw,
industriële geschiedenis en archeologie
Historical engineering and technology,
industrial archaeology and history
© AdO 1998 ... 2004

     


      Terug naar de index der artikelen ...                Back to the index of articles ...   

Een stoommachine in de fabriek voor de vervaardiging van vuurvaste producten van Gebr. Nagtegaal, te Gouda


Voedingpomp, condensor

Aan de frontzijde van de machine steekt de kruishoofdpen buiten de leibanen uit. Hier beweegt hij via een drijfstangetje de plunger van de ketelwatervoedingpomp. Die pomp ligt links tegen de cilinder aangebouwd. Over de aandrijving van de plunjer is een duidelijk eigen-gebouwd beschermingskooitje aangebracht, uit ijzerstaafjes in een fraampje uit stripstaal.

Direct achter de pomp komt de watertoevoerleiding uit de grond omhoog. Op ca 50 cm hoogte is er een aftakking naar de pomp. Van hieruit gaat er ook een leiding naar de Edwards condensor, zie het volgende detail. In deze leiding is een grote plugkraan gemonteerd, waarvan je de handle net rechtsboven de ketelwatervoedingpomp ziet. De perszijde van de ketelwatervoedingpomp is voorzien van een cilindrische windketel. De persleiding loopt verticaal en buigt dan naar ons toe, richting ketelhuis. Let ook eens op het klassiek gevormde aftap- c.q. spuikraantje geheel links achteraan de pomp.

De machine was oorspronkelijk voorzien van een Edwards condensor, in tandem met de stoomcilinder opgesteld op de lange bedplaat. Dit is de grote rechthoekige zwarte doos die we achter de cilinder zien. De zuigerstang is doorgetrokken (met een stopbus in het achter-cilinderdeksel) en beweegt in de condensor de "luchtpomp", die het condensaat afvoert. De AS leiding bovenop de cilinder liep met een omgekeerde U naar de bovenzijde van de condensor. Deze situatie is echter later gewijzigd.

De Edwards condensor is afgekoppeld en in zijn plaats is een Körting injectie-condensor gemonteerd. Zo'n ombouw komt in de periode 1910-1920 vaker voor. De combinatie van Meijer expansie met een Körting injectie-condensor werkt namelijk zeer efficiënt. Wellicht is de ombouw hier op 1912 te dateren? Toen werd immers een nieuwe schoorsteen opgetrokken bij het ketelhuis. Dat houdt meestal ook in, dat er een nieuwe ketel wordt geplaatst. Met hogere werkdruk. Gunstig dus, om een werkelijk goede condensatie na te streven ....

We zien dat de watertoevoerleiding naar boven is doorgetrokken en met een bocht uitmondt in de regelkraan, met het handwiel helemaal bovenop. Net rechts van de AS leiding naar de fabriek zie je de vacuummeter. Het geïnjecteerde water koelt en condenseert de afgewerkte stoom; en zuigt bovendien het mengsel van koelwater en condensaat af (Venturi-werking). Het water wordt afgevoerd in de dikke leiding die we net tussen de regelkraan en de windketel van de ketelwaterpersleiding naar beneden zien duiken.

Misschien ten overvloede. De AS van de stoommachine kan via een tweewegkraan ofwel de fabriek in worden gestuurd (verwarming); ofwel gecondenseerd. Het eerste is typisch winterbedrijf; het laatste zomerbedrijf. Condenserend werken verhoogt het rendement en het maximaal op te wekken vermogen!
naar de top    naar de top to the top    to the top